ZONGULDAK İLİNE AİT ANTİK ŞEHİRLER
Tios, Tion (Filyos, Hisarönü)

Tios, Billaios/Filyos ırmağının batı yakınındaki, Zonguldak İline bağlı Hisarönü'nün bulunduğu yerde idi. Tios'un tarihçesi, İÖ.4 yüzyıl sonuna, 3.yüzyıl başına kadar uzanmaktadır. Byzantion'lu Stephanos'a göre,
kenti Miletos'lu bir rahip olan Tios kurmuş ve kente de Tion adı verilmiştir. Ancak, Prof. Bilge Umar'a göre ise, bu yöredeki Miletos kentleri İÖ.7.yüzyılda kurulduğunda ve İÖ.7.yüzyılda Miletos bir Helen kenti olduğundan, o dönemde bir rahibin, Hellen dilinde anlamı olmayan tios diye bir ad taşıması mümkün değildir.Tios antik kentinden günümüze oldukça sağlam bir durumda ulaşan kale ortaçağda yapılmıştır. Mezarlık bitişiğindeki İlkçağ amphitheatron'u alanında, vomitorium'un tonozlu üst bölümüne açılan bir parça ve izleyici sıralarından birkaç taş parçası görünmektedir.Ayrıca büyük bir yapının,üç kemerli duvarı da bugün hala ayaktadır. Bunun güneybatı yakınında bir tapınak bulunmaktadır. Bu kalıntıların çevresinde çok sayıda İlkçağa ait çanak-çömlek kırıntılarına rastlanmaktadır ki, bu da İlkçağ kenti çok geniş bir alana yayılmıştır

Mustafa Başbayraktar©2013